Edelmetaal blog

Gisteren was Willem Middelkoop als gast aanwezig in het programma room for discussion, bij de Faculteit Economie en Bedrijfskunde van de Universiteit van Amsterdam. In dit gesprek van ongeveer een uur wordt gesproken over de huidige kredietcrisis, het ontstaan van deze crisis en er wordt vooruitgeblikt naar de toekomst. Ook de monetaire rol van goud en het al dan niet terugvallen op een nieuwe goudstandaard wordt besproken. Klik op het bovenstaande video fragment om dit gesprek terug te kijken.

Wordt de goudstandaard weer in ere hersteld? Zo ja, zal dit in haar originele vorm of in een aangepaste vorm zijn?

Als het aan Robert Zoellick, de leider van de wereldbank, ligt wordt er een aangepaste vorm van de goudstandaard ingevoerd. Deze vorm zal de vele valutaschommelingen tegen moeten gaan en toekomstige valuta oorlogen voorkomen. Deze nieuwe goudstandaard zal voor een nieuwe stabiliteit op de markten moeten zorgen nu het erop lijkt dat het Bretton Woods II systeem na 40 jaar gebruik hier niet meer toe in staat is.

In het Bretton Woods systeem staat de dollar centraal omdat alle nationale valuta aan de dollar wordt gekoppeld. Dit heeft de dollar de belangrijkste munt ter wereld gemaakt. Nu de macht van Amerika afneemt en het vertrouwen in de dollar een dieptepunt heeft bereikt wordt het tijd om dit systeem los te laten. Het nieuwe systeem zal volgens Zoellick gebaseerd moeten worden op alle toonaangevende valuta in de wereld in combinatie met goud. Zowel de dollar, de euro, de yen, de pond en de yuan moeten worden gebruikt. Goud kan in dit systeem functioneren als referentiepunt en het bindmiddel zijn tussen al deze valuta.

Dit voorstel van Robert Zoellick komt vlak voor de G20-top waar er ongetwijfeld over de wisselkoersen wordt gesproken. Tevens komt deze opmerking net nadat de Duitse minister van Financiën, Schäuble, de QE2 van de VS heeft veroordeeld. Volgens deze minister is het pompen van $600 miljard in de economie niets meer dan een truc om de koers van de dollar laag te houden om zo de export aantrekkelijker te maken.

Waar Zoellick duidelijk een voorstander is van een centrale rol van goud in de wereldeconomie zijn er ook tegenstanders hiervan. Dit zijn onder andere de economen die denken dat een goudstandaard een negatieve invloed heeft op groei en werkloosheid in tijden van crisis. Ongetwijfeld zal de discussie over het wel of niet invoeren van een wereldwijde goudstandaard nog even voortduren.

Ron Paul pleit voor een nieuw wetsvoorstel dat een audit van Fort Knox mogelijk zal gaan maken. Deze wet zal begin volgend jaar worden geïntroduceerd en zal ervoor zorgen dat Ron Paul eindelijk zijn zin krijgt na al langer pogingen te doen een audit bij Fort Knox te realiseren. De goudvoorraad van Amerika ligt officieel opgeslagen in Fort Knox maar niemand weet hoe groot deze voorraad goud precies is en of al het goud er nog wel ligt…

Het is niet voor het eerst dat Ron Paul probeert een audit bij Fort Knox te realiseren.

Rond 1980, toen Ron Paul lid was van de zogenaamde ´gold commission´ probeerde hij al aan te bevelen om de goudreserves te laten controleren. Van de zeventien leden in de commissie stemden vijftien tegen dit voorstel. Volgens Ron Paul heeft er de afgelopen 50 jaar slechts één fatsoenlijke audit plaats gevonden.

“If there was no question about the gold being there, you think they would be anxious to prove gold is there,” – Ron Paul

Hoewel Ron Paul aangeeft niet te weten of de geruchten dat er geen goud in Fort Knox zou zijn opgeslagen waar zijn, geeft hij wel aan dat hij dit mogelijk acht. Een audit is in zijn ogen erg belangrijk omdat hij verwacht dat de goudstandaard in de toekomst haar oude functie weer zal innemen, waarbij alle dollars volledig door goud gedekt dienen te zijn. Alleen zo verwacht Ron Paul weer een stabiele economie te realiseren en hij wil dan ook de Federal Reserve, die vrij geld kon printen zonder onderliggende waarde, van haar functie ontheffen. De macht die de Federal Reserve heeft om uit het niets geld te genereren en zo de hoeveelheid van de wereld reservemunt te verhogen is naar zijn mening oorzaak van de kredietcrisis geweest.

Ron Paul geeft aan dat als de goudstandaard niet was afgeschaft er geen grote depressie was geweest, geen stagflatie in de jaren ’70 en dan was de huidige situatie ook nooit ontstaan.

Sinds het oprichten van de Federal Reserve is de waarde van de dollar met 96% verminderd. Doordat er meer dollars worden bijgedrukt neemt de inflatie toe, met als gevolgen dat de rentestanden kunstmatig moeten worden aangepast en de koopkracht van Amerikanen sterk afneemt met een direct gevolg op de globale economie. Ron Paul pleit dan ook voor het afschaffen van de Federal Reserve zodat de Dollar een sterke wereldmunt kan worden, volledig gekoppeld aan de goudprijs.

Het complete interview kan worden teruggevonden op de site van Kitco.

Loskoppeling van de goudstandaard

De manipulatie van de goud- en zilverprijs begon allemaal na 1971. In dit jaar werd de goudstandaard door Nixon afgeschaft. Het gevolg hiervan was dat de dollar niet langer gerelateerd was aan de waarde van het goud. Voorheen zorgde de goudstandaard ervoor dat iedereen wist dat de dollar een bepaalde waarde in goud representeerde. De dollar had dus echte waarde.

Door de loskoppeling van deze goudstandaard was de introductie van het “fiat geld” of “fiat valuta” hiermee een feit. Het monetaire systeem was vanaf toen nergens meer op gebaseerd, louter op vertrouwen. Een papiertje waarop staat gedrukt dat het $1,000 waard is, was vanaf dat moment alleen $1,000 waard als je het ook echt kon inruilen voor goederen en diensten die een dergelijke waarde vertegenwoordigen.

Gevolgen voor de waarde van goud en zilver

Ondanks de loskoppeling van de goudstandaard bleven goud en zilver hun monetaire rol behouden. Door de eeuwen heen hebben goud en zilver altijd gediend als betaalmiddel of als ruilmiddel. Goud en zilver hebben dus altijd een bepaalde waarde vertegenwoordigd.
Als gevolg van het laten vallen van de goudstandaard nam de inflatie enorm toe en steeg de waarde van zowel goud als zilver enorm. In de onderstaande grafieken is duidelijk te zien dat na 1971 zowel de goud- als zilverkoers explosief steeg naar ongekende hoogtes.

In januari 1980 stond goud op $850 per troy ounce (31,103 gram) dankzij de hoge inflatie, hoge olie prijzen, de Sovjet aanval op Afganistan en de impact van de Iraanse revolutie.

De correlatie met de dollar

Waar voorheen goud en de dollar een positieve correlatie hadden, werd deze relatie door het laten vallen van de goudstandaard compleet anders. Telkens wanneer het vertrouwen in de dollar en ander fiat geld verdween, zochten beleggers hun toevlucht in goud en zilver. In de economische hoogtijdagen stonden goud en zilver laag genoteerd, ging het slecht met de economie dan stonden goud en zilver hoog genoteerd en werd er volop belegd in deze edele metalen.

Het begin van de manipulatie

Centrale banken zien natuurlijk niet graag hoge goud- en zilverkoersen. Dit geeft immers aan dat het slecht gaat met de economie en/of dat er weinig vertrouwen in het fiatgeld is. Het is dus in het belang van centrale banken om de prijs van het goud zo laag mogelijk te houden.

Sinds de komst van het Internet is de informatie over deze goudmanipulatie steeds beter toegankelijk, zo is het Amerikaanse Gold Anti Trust Action committee (GATA) zeer actief in het achterhalen van feiten over deze manipulatie.

Goudmanipulatie

De centrale banken kunnen grote hoeveelheden goud verkopen om zo de prijs laag te houden, maar sinds China een enorme koper is van goud is dit niet meer afdoende om de prijs van goud kunstmatig laag te houden. China koopt zoveel goud op als het kan, maar moet hierin voorzichtig zijn door niet té grote aankopen te doen. Hoe meer ze kopen, hoe hoger de prijs zal zijn en aangezien China nog lang niet is uitgekocht proberen ze zo stilletjes mogelijk zoveel mogelijk goud op te kopen.China is tevens de grootste schuldeiser van Amerika, dus ze zijn er niet bij gebaat dat de goudkoers hard oploopt want dan worden hun dollars aanzienlijk minder waard en snijden ze zichzelf dus in de vingers.

Zilvermanipulatie

De zilvermarkt is vele malen kleiner dan de goudmarkt en daardoor door enkele grote spelers veel makkelijker te beïnvloeden. Doordat zilver voor een groot deel wordt verbruikt in de industrie is de aangeboden hoeveelheid van zilver rap aan het afnemen. Dit zilver kan niet worden teruggewonnen, in tegenstelling tot het goud dat gebruikt wordt in de industrie.
Goud kan je vrijwel altijd terugwinnen, waardoor de wereldwijde beschikbare hoeveelheid vrijwel gelijk blijft. Het maakt bij goud niet uit of het gaat om een klompje goud dat 2000 jaar geleden door Romeinen is gebruikt of om goud dat net uit de grond wordt gehaald.
Bij zilver is het een compleet ander verhaal. Bij vele industriële toepassingen worden zulke kleine hoeveelheden zilver gebruikt dat het onmogelijk is om dit nog terug te winnen. Daarnaast neemt het aantal toepassingen enorm toe, doordat zilver over meerdere eigenschappen beschikt. Voor geen ander metaal worden meer patenten aangevraagd dan zilver. Zilver is een zeer goed geleidend materiaal en daardoor veelgebruikt in elektrische en elektronische apparaten.

In een onderzoek van GATA wordt de correlatie tussen de goud- en zilverkoers en de shortcontracten op COMEX aan de hand van enkele simpele grafieken onmiskenbaar duidelijk gemaakt. Vooral bij de zilverkoers is er zeer duidelijk een verband tussen het percentage shortposities en de zilverkoers. In november 2008 – toen de kredietcrisis op haar hoogtepunt was en diverse banken al waren omgevallen – was het percentage short contracten van twee banken in Amerika opgelopen van 9 procent in juli tot 99 procent in November. Nog nooit eerder was er zo’n enorme hoeveelheid short contracten in de handen van slechts twee banken.

De vraag naar zilver

Ondanks deze manipulatie steeg de prijs van zilver van $8,88 in november 2008 naar het huidige niveau van $16,73. In nog geen jaar tijd is de prijs in dollars dus bijna verdubbeld. Deze stijging is niet zo zeer te danken aan de industriële toepassingen van zilver, maar voornamelijk aan de enorm grote vraag van beleggers die hun vermogen willen beschermen.
In dezelfde periode steeg het goud van $692 naar $1005.

De manipulatie van ETF’s

Beleggers die niet in fysiek edelmetaal stappen kunnen ook beleggen via ETF’s (Exchange Trade Funds).  De bekendste ETF is iShare Silver Trust (SLV) en deze ETF is inmiddels goed voor 250 a 300 miljoen troy ounces zilver. De wereldwijd beschikbare hoeveelheid zilver wordt geschat op 1 miljard troy ounces, dus dit is een enorm aandeel wat deze ETF in haar kluizen zegt te hebben liggen.
In het onderzoek van GATA komt ook naar voren dat JP Morgan Chase de beheerder is voor het zilver dat door beleggers in het SLV fonds wordt gekocht. De HSCB is de beheerder van één van de grootste ETF’s in goud, namelijk het GLD ETF. Juist deze twee banken hebben veel gehandeld op COMEX in papier goud en zilver en hebben er belang bij gehad invloed te kunnen uitoefenen op zowel de zilverprijs als de goudprijs. Tevens blijven er vragen gesteld worden over de hoeveelheden zilver en goud die deze ETF’s claimen te hebben liggen. Dit is heel moeilijk te achterhalen en het is maar de vraag of de hoeveelheden die beleggers op papier hebben ook echt geleverd kunnen worden in het geval dat er een run komt op zilver en goud.

Zilver: van $22 naar $9. Goud: van $1,000 naar $692

In maart 2008 stond zilver genoteerd op $22 per troy ounce. In november 2008 was de prijs gedaald naar $9. Waardoor valt deze daling te rechtvaardigen? Gedurende deze periode ging het van kwaad naar erger met de wereldwijde economie. Normaal gesproken zouden zilver en goud in dat soort omstandigheden enorm moeten stijgen in waarde. Dat is bij zilver echter niet het geval geweest.

De vraag naar (fysiek) zilver was echter ongekend hoog vanaf medio 2008. De vraag was zelfs zo hoog dat vrijwel alle grote munthuizen in de problemen kwamen. Zo lag de productie bij de US Mint stil omdat er onvoldoende blanks (schijven zilver) beschikbaar waren, zo kon de Perth Mint geruime tijd geen beleggingsmunten meer aanbieden en de levertijden bij de munthuizen die nog wel konden leveren liepen op tot enkele weken of zelfs maanden.

Bij zilver is het mogelijk dat alleen de beleggers vraag toenam. Door de kredietcrisis was er minder industriële vraag naar zilver en koper en het aanbod van zilver, dat vaak als bijproduct bij kopermijnen wordt gewonnen, kan daardoor zijn afgenomen in die periode.

De goudprijs daalde vanaf maart van ruim $1,000 naar $692 in november. Een veelgebruikte verklaring hiervoor is geweest dat zowel beleggers als centrale banken hun goudvoorraden verkochten om zo verliezen elders te compenseren. Opmerkelijk, want normaal gesproken vluchten beleggers juist in goud in tijden van crisis.